Ouders overwegend tevreden over kinderopvang, maar wachttijden nemen toe

Ervaringen van ouders met kinderopvang

De kinderopvang in Nederland staat aan de vooravond van ingrijpende veranderingen, met name door de voorgenomen herziening van het financieringsstelsel. Het doel is om de huidige kinderopvangtoeslag, die ouders zelf moeten aanvragen en die tot grote terugvorderingen kan leiden, af te schaffen. In het nieuwe systeem betaalt de overheid de vergoeding rechtstreeks aan de kinderopvangorganisaties. Voor werkende ouders wordt de opvang hierdoor bijna gratis. Omdat dit grote gevolgen heeft voor ouders, is het belangrijk dat de nieuwe aanpak goed aansluit bij hun wensen en behoeften. Hun ervaringen zijn immers van groot belang voor het maken van de juiste keuzes. Daarom onderzoekt Ipsos I&O, in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW), sinds 2022 hoe (toekomstige) ouders de kinderopvang ervaren. Dit onderzoek helpt het Ministerie om goede beslissingen te nemen. In dit onderzoek – de Monitor Ervaringen Kinderopvang – staan de volgende doelen centraal:
1. Hoe ervaren ouders de kinderopvang op dit moment?
2. Welke trends en ontwikkelingen zien we vergeleken met voorgaande jaren.

Tevredenheid hoog, maar toegankelijkheid blijft een uitdaging

De ervaringen van ouders met de kinderopvang laten eind 2025 een genuanceerd beeld zien. Enerzijds is er een stabiel en positief beeld: de meeste ouders die kinderopvang gebruiken, zijn tevreden. De kwaliteit van de formele kinderopvang krijgt nog steeds hoge rapportcijfers. Gastouderopvang scoort met een 8,4 het hoogst, gevolgd door kinderdagopvang (7,9) en de buitenschoolse opvang (BSO) (7,6). Ook de algemene zorgen over de beschikbaarheid van opvang in Nederland nemen licht af. Anderzijds blijft de toegankelijkheid een uitdaging. Hoewel het aandeel ouders op een wachtlijst stabiel is (18%), worden de wachttijden zelf langer.

Wachttijden nemen toe, helft wachtenden heeft direct opvang nodig

De situatie voor ouders die een plek zoeken, lijkt uitdagender te worden. Vier op de tien ouders op een wachtlijst wachten inmiddels zes maanden of langer op een plek. Dit kan leiden tot een acute en stressvolle situatie voor ouders. De helft (53 procent) van de ouders op een wachtlijst heeft op dit moment namelijk geen opvang, maar heeft deze wel direct nodig. Binnen deze groep wacht bijna een kwart al vier tot zes maanden. De gevolgen die ouders noemen zijn onder meer stress, onzekerheid, het moeten aanpassen van werkdagen of zelfs het mislopen van carrièrekansen.

Figuur 1. – Hoe lang staat u al op een wachtlijst? (Basis: ouders die op een wachtlijst staan, n=314)

Kosten en beschikbaarheid belangrijkste barrières voor gewenste opvang

De meerderheid van de ouders (71 procent) heeft de opvangvorm die hun voorkeur heeft, een stabiel beeld over de jaren heen. Voor de groep die niet de gewenste opvang heeft, zijn de kosten de meest genoemde barrière (36 procent). Na een eerdere daling noemen ouders dit argument weer vaker. Daarnaast geeft een vergelijkbaar deel (34 procent) aan dat de gewenste opvang niet in de buurt aanwezig is, een reden die ook vaker naar voren komt. Voor ouders die bewust niet gebruikmaken van formele opvang is de kwaliteit overigens zelden de reden; zij geven aan dat dit vooral te maken heeft met de wens om zelf voor de kinderen te zorgen, de kosten, of de beschikbaarheid van informele opvang zoals grootouders.

Meer informatie?

Voor meer informatie over het onderzoek en het gehele rapport: Monitor ervaringen kinderopvang – Meting 6 – December 2025 | Kennisplatform Werk en Inkomen

Onderzoeksverantwoording

Dit onderzoek is uitgevoerd door Ipsos I&O in opdracht van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. De data zijn verzameld via een online enquête van medio tot eind december 2025, ingevuld door 2.161 (aanstaande) ouders met kinderen tot 12 jaar. De respondenten zijn afkomstig uit het I&O Research Panel en aangevuld via Panelclix. De resultaten zijn gewogen op geslacht, opleiding en regio om representatief te zijn voor deze groep ouders in Nederland.